Obchody 74. Rocznicy Wielkiej Ucieczki

Za kilka dni ruszają obchody 74. Rocznicy Wielkiej Ucieczki. Zaczynamy już w najbliższy piątek (16 marca) X. jubileuszowym Rajdem Harcerskim Wielka Ucieczka. We wtorek 20 marca w baraku 104 odbędzie się konkurs wiedzy o Wielkiej Ucieczce. W piątek 23 marca od 12.00 uroczystości pod pomnikiem na Stalagu, zaś w sobotę 24 marca warto przyjść na pokaz sprzętu wojskowego i Żagański Cross.

Warto się wybrać w piątek 16 marca o godz. 18.00 na żagański dworzec PKP, żeby kibicować harcerzom z całej Polski, rozpoczynającym rajd. W sobotę 17 marca o godz. 18.00 na terenie Muzeum Obozów Jenieckich będzie można pośpiewać z harcerzami przy ognisku.

We wtorek 20 marca o godz. 11.00 na terenie muzeum przy ul. Lotników Alianckich rozpocznie się konkurs wiedzy o Wielkie Ucieczce. Jak co roku trzyosobowe drużyny będą rozwiązywały testy wiedzy, dostosowane do grup wiekowych uczestników. W zmaganiach, które będą trwały 30 minut wezmą udział uczniowie szkół podstawowych i średnich.

W drugim etapie zawodnicy będą uczestniczyli w konkurencjach sprawnościowych, jak na przykład w biegu na czas z piaskiem. W ostatnim etapie rozpoznają flagi państw i guziki jeńców przebywających w obozie.

Trzy dni później, w piątek 23 marca o godz. 12.00 pod pomnikiem przy MOJ odbędą się uroczyste obchody 74. rocznicy Wielkiej Ucieczki. Swój udział zapowiedział 94-letni generał Charles Clark, prezes światowego stowarzyszenia byłych jeńców wojennych RAF-u. Generał jest byłym jeńcem żagańskich obozów i uczestnikiem Długiego Marszu, czyli dramatycznej ewakuacji do jeńców do Sprembergu. Na uroczystości przyjadą brytyjscy żołnierze RAF, swoją obecność zapowiedziała też kompania USArmy.

W sobotę 24 marca zapraszamy na 44. edycję Żagańskiego Crossu o Puchar Wielkiej Ucieczki. Biuro zawodów będzie otwarte już od godz. 9.30. O 11.45 rusza sztafeta. O 12.30 bieg dzieci i młodzieży. Bieg główny na 10 km staruje o 13.00. Dekoracja zwycięzców nastąpi o 14.30, ale warto będzie pozostać na konkurs z nagrodami o godz. 15.00. Impreza zakończy się o 15.30. Pobiegną również Brytyjczycy. Jednocześnie, w godz. 9.00-16.00 na terenie muzeum będzie można oglądać sprzęt wojskowy 11. Lubuskiej Dywizji Kawalerii Pancernej.

Przypomnijmy, że Wielka Ucieczka odbyła się nocą 24 marca 1944 r. około godz. 20.45. Z planowanych 200 osób obóz zdołało opuścić jedynie 76 ludzi. W wyniku zarządzonej przez niemieckie władze wojskowe obławy ujęto niemal wszystkich zbiegów. Ucieczka udała się tylko trzem. Byli to Norwegowie: podporucznik Jens Muller i sierżant Per Bergsland, którzy koleją dotarli do Szczecina a stamtąd, ukryci na szwedzkich statkach handlowych, przedostali się do neutralnej Szwecji. Trzecim był holenderski lotnik Bram van der Stok, który przez Francję i Hiszpanie przedostał się do Gibraltaru i dalej do Wielkiej Brytanii.

Uciekinierzy już na samym początku musieli zmierzyć się z szeregiem niedogodności. Po pierwsze tunel okazał się za krótki. Prawdopodobnie w wyniku błędu w obliczeniach wyjście z tunelu zamiast w lesie znalazło się na otwartej przestrzeni w pobliżu wieży wartowniczej. Dodatkowo tunel był bardzo ciasny co znacznie spowolniło tempo ucieczki. Na wieść o ucieczce ze Stalagu Luft 3 Hitler zwołał naradę, podczas której zapadła decyzja o rozstrzelaniu większości uciekinierów. Na polecenie Himmlera opracowano tzw. „Sagan – Befehl” („Rozkaz żagański”) nakazujący likwidację 50 zbiegów. Jeńcy byli rozstrzeliwani w drodze powrotnej do obozu, podczas upozorowanej, ponownej próby ucieczki.

(mt)

The-Great-Escape-2018